Kn 6,12-16; 1 Tx 4,13-18; Mt 25,1-13
Lời Chúa hôm nay giúp chúng ta nhìn cuộc đời trong ánh sáng của lời mời gọi ấy. Sách Khôn Ngoan cho thấy Thiên Chúa luôn đi bước trước, đến gần và đón nhận những ai thành tâm hướng về Người (x. Kn 6,12-16). Thánh Phaolô khơi lên niềm hy vọng được ở cùng Chúa mãi mãi (x. 1 Tx 4,17). Còn dụ ngôn mười trinh nữ nhắc chúng ta chuẩn bị đón Chúa bằng chính cách sống hôm nay (x. Mt 25,1-13). Từ những gợi mở của Lời Chúa, chúng ta cùng suy niệm chủ đề: Khao khát – Tìm kiếm – Gặp gỡ.
- Khao khát Chúa
Những câu hỏi về ý nghĩa cuộc đời đưa chúng ta trở về với những khát vọng sâu xa trong lòng mình. Mọi cuộc tìm kiếm đích thực đều bắt đầu từ một nỗi khát khao. Người ta chỉ lên đường khi nhận ra điều đáng tìm kiếm. Trong đời sống đức tin, ân sủng Chúa khơi dậy nơi con người lòng ước muốn gặp Người và thúc đẩy họ đáp lại bằng những việc làm cụ thể.
Thánh vịnh diễn tả nỗi khao khát ấy bằng một hình ảnh rất mạnh mẽ: “Linh hồn con đã khát khao Ngài, tấm thân này mòn mỏi đợi trông, như mảnh đất hoang khô cằn, không giọt nước” (Tv 62,2). Đối với thánh vịnh gia, Thiên Chúa là Đấng mà toàn bộ con người hướng tới. Như mảnh đất khô cần nước, con người cần Thiên Chúa để tìm được ý nghĩa và sự sống đích thực. Nỗi khao khát ấy cho thấy một sự thật căn bản: những thực tại trần thế, dù tốt đẹp, không thể thỏa mãn hoàn toàn trái tim con người. Chúng ta cần công việc, tình cảm, của cải, sự ổn định và những mối tương quan. Nhưng nếu coi những điều ấy là cùng đích, con người vẫn có thể sở hữu nhiều mà cảm thấy thiếu, đạt được nhiều mà vẫn không biết mình đang đi về đâu. Chỉ khi mọi khát vọng được quy hướng về Thiên Chúa, chúng mới tìm được vị trí thích hợp trong đời sống.
Tuy nhiên, nỗi khao khát Chúa có thể bị che lấp bởi công việc, tiền bạc, địa vị, tiện nghi hay các nhu cầu khác. Những điều ấy tự chúng không nhất thiết là xấu; điều nguy hiểm là chúng chiếm hết tâm trí, khiến chúng ta quên cơn khát sâu xa nhất. Bởi thế, cần tự hỏi: Tôi đang thật sự khao khát điều gì? Điều chúng ta khao khát sẽ định hướng cách sử dụng thời giờ, tiền bạc, khả năng và cuộc đời. Nếu thật sự khao khát Chúa, chúng ta sẽ dành chỗ cho Người; nếu nỗi khao khát ấy nguội lạnh, những điều khác sẽ nhanh chóng chiếm lấy vị trí trung tâm.
Đức Thánh Cha Phanxicô nhắc rằng người thánh thiện có tinh thần cầu nguyện, khát khao hiệp thông với Thiên Chúa và giữa những bận tâm và nỗ lực dấn thân vẫn luôn khao khát Người (x. GE, 147). Vì thế, mỗi người hãy hỏi: Tôi còn khát Chúa không? Tôi còn mong nghe Lời Người, còn thấy cần cầu nguyện, tham dự Thánh lễ, lãnh nhận các bí tích và thinh lặng trước mặt Người không? Một trong những nguy cơ lớn của đời sống đức tin là để mối tương quan với Chúa dần trở nên nhạt nhòa, đến mức sống như thể mình không còn cần đến Người. Khi lòng khao khát Chúa nguội lạnh, việc tìm kiếm Người cũng dễ trở nên hời hợt và thiếu bền bỉ.
- Tìm kiếm Chúa
Nếu khao khát là chuyển động của trái tim, thì tìm kiếm là bước chân của đời sống. Một nỗi khao khát chân thành không thể chỉ dừng lại ở ước muốn, nhưng phải thúc đẩy con người lên đường. Bài đọc thứ nhất giúp chúng ta nhận ra lòng khao khát ấy cần được thể hiện như thế nào qua thái độ tìm kiếm Đức Khôn Ngoan.
Sách Khôn Ngoan khẳng định: “Ai mến chuộng Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan dễ dàng cho chiêm ngưỡng. Ai tìm kiếm Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan cho gặp” (Kn 6,12). Bản văn còn cho thấy người tìm kiếm không chỉ chờ đợi một cách thụ động. Đó là người từ sáng sớm đã tìm Đức Khôn Ngoan (x. Kn 6,14). Tìm kiếm ở đây bao hàm sự chủ động, tỉnh thức và kiên trì. Người thật sự muốn gặp Thiên Chúa không thể chỉ chờ đến khi thuận tiện mới nghĩ đến Người. Nhưng điều đẹp đẽ là trong khi con người tìm kiếm Thiên Chúa, Thiên Chúa đã đi bước trước để tìm kiếm con người. Sách Khôn Ngoan viết: “Vì những ai xứng đáng với Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan rảo quanh tìm kiếm. Trên các nẻo đường họ đi, Đức Khôn Ngoan niềm nở xuất hiện. Mỗi khi họ suy tưởng điều gì, Đức Khôn Ngoan đều đến với họ” (Kn 6,16). Như vậy, tìm Chúa là mở lòng để nhận ra và đáp lại Đấng đã đi bước trước, đến gần và tìm kiếm chúng ta.
Đức Thánh Cha Phanxicô mời gọi mỗi Kitô hữu làm mới lại cuộc gặp gỡ cá vị với Đức Giêsu Kitô; khi bước về phía Người, chúng ta nhận ra Người đã chờ đợi với vòng tay rộng mở (x. EG, 3). Mọi nỗ lực tìm Chúa đều được ân sủng nâng đỡ. Chúng ta tìm Người trong Lời Chúa, để Lời soi sáng suy nghĩ và lựa chọn; trong cầu nguyện, Thánh lễ và các bí tích, nơi Đức Kitô gặp gỡ và nuôi dưỡng chúng ta. Chúng ta cũng tìm Người nơi người nghèo, người đau khổ, trong việc chu toàn bổn phận và giữa những biến cố không như mong muốn.
Dụ ngôn mười trinh nữ làm rõ thái độ ấy. Cả mười cô đều ra đón chàng rể, nhưng năm cô khôn ngoan “vừa mang đèn vừa mang chai dầu theo” (Mt 25,4). Họ không chỉ muốn gặp chàng rể; họ còn chuẩn bị để có thể chờ đợi cho đến khi chàng rể đến. Chính ở đây, việc tìm kiếm Chúa gắn với sự trung thành mỗi ngày. Việc các cô khôn ngoan mang theo dầu nhắc chúng ta rằng, để sẵn sàng đón Chúa, mỗi người cần kiên trì sống đức tin và chuẩn bị tâm hồn từng ngày. Có những điều người khác có thể hỗ trợ chúng ta, nhưng cũng có những điều không ai có thể làm thay: không ai có thể đáp lại lời mời gọi tin và hoán cải thay chúng ta, yêu mến Chúa thay chúng ta hay sống cuộc đời thay chúng ta trước mặt Người. Đức tin có chiều kích cộng đoàn, nhưng đồng thời đòi hỏi một lời đáp trả cá vị mà không ai có thể thay thế.
Vì thế, việc tìm kiếm Chúa cần được thực hiện mỗi ngày, ngay cả trong những sinh hoạt bình thường. Mỗi lời cầu nguyện, mỗi lần lắng nghe Lời Chúa, mỗi nghĩa cử bác ái, mỗi sự tha thứ và mỗi bổn phận được chu toàn trong tình yêu đều là một bước tìm Chúa. Chính những bước nhỏ nhưng trung thành ấy làm cho nỗi khao khát trong lòng không còn là một ước muốn mơ hồ, nhưng trở thành một hành trình thực sự dẫn tới cuộc gặp gỡ với Người.
- Gặp gỡ Chúa
Khao khát thúc đẩy chúng ta tìm kiếm, và tìm kiếm hướng tới gặp gỡ. Đây chính là đích điểm của toàn bộ hành trình. Các Kitô hữu không khao khát Thiên Chúa chỉ để có một đời sống tinh thần phong phú hơn, cũng không tìm kiếm Người chỉ để nhận được những ơn lành cho hiện tại. Đích điểm cuối cùng là chính Thiên Chúa: được gặp Người và ở với Người.
Tin Mừng diễn tả đích điểm ấy qua tiếng hô giữa đêm khuya: “Chú rể kia rồi, ra đón đi!” (Mt 25,6). Những cô đã sẵn sàng “được đi theo chú rể vào dự tiệc cưới” (Mt 25,10). Trọng tâm dụ ngôn hướng tới cuộc gặp gỡ với chàng rể. Hình ảnh tiệc cưới giúp chúng ta chờ đón Chúa bằng niềm hy vọng, thay vì chỉ lo sợ. Đó là cuộc gặp gỡ mà người môn đệ đã khao khát và chuẩn bị suốt đời. Lời mời gọi “hãy canh thức” (Mt 25,13) thúc đẩy chúng ta sống hiện tại trong ý thức mình đang hướng tới Chúa.
Cuộc gặp gỡ ấy đã bắt đầu hôm nay, khi chúng ta lắng nghe Lời Chúa, tham dự Thánh lễ, lãnh nhận các bí tích, cầu nguyện và yêu thương những người bé nhỏ. Nhờ ân sủng, chúng ta đã được thông phần vào sự sống của Đức Kitô, dù còn chờ ngày sự sống ấy được tỏ hiện trọn vẹn trong vinh quang. Những cuộc gặp gỡ hiện tại chuẩn bị và nếm trước cuộc gặp gỡ trọn vẹn mai sau.
Bài đọc thứ hai làm sáng tỏ đích điểm cuối cùng ấy. Thánh Phaolô nói về những người đã an nghỉ để các tín hữu “khỏi buồn phiền như những người khác, là những người không có niềm hy vọng” (1 Tx 4,13). Niềm hy vọng ấy đặt nền trên việc Đức Giêsu đã chết và sống lại. Vì Đức Kitô đã phục sinh, chúng ta hy vọng được đi qua cái chết để bước vào sự sống với Người. Đích điểm ấy được diễn tả: “Như thế, chúng ta sẽ được ở cùng Chúa mãi mãi” (1 Tx 4,17).
Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI khẳng định người có niềm hy vọng sẽ sống khác, bởi đã được ban sự sống mới; niềm hy vọng nâng đỡ con người qua mọi thử thách là Thiên Chúa, Đấng yêu thương chúng ta đến cùng (x. SS, 2, 27). Vì thế, niềm hy vọng Kitô giáo là niềm xác tín rằng đích điểm đời mình là Thiên Chúa, chứ không phải hư vô. Đó là niềm hy vọng vững chắc, vượt lên trên sự lạc quan mơ hồ rằng mọi chuyện rồi sẽ tốt đẹp. Xác tín ấy thay đổi cách sống: thành công không còn là tất cả, mất mát không phải là dấu chấm hết. Những việc tốt âm thầm, những hy sinh, sự tha thứ và đau khổ được sống trong đức tin đều mang ý nghĩa mới, vì cuộc đời đang hướng tới Chúa.
Bởi vậy, niềm hy vọng được ở cùng Chúa mời gọi chúng ta nhìn lại cách sống hôm nay: những lựa chọn, những mối tương quan và những điều chúng ta theo đuổi có giúp chúng ta gắn bó hơn với Người không? Chính trong những điều bình dị ấy, chúng ta chuẩn bị cho cuộc gặp gỡ mà lòng mình hằng mong đợi.
Kết luận
Khao khát là điểm khởi đầu, tìm kiếm là con đường, gặp gỡ là đích đến. Nếu không khao khát, chúng ta sẽ không lên đường; nếu không tìm kiếm, nỗi khao khát chỉ dừng ở ước muốn. Nếu không hướng tới cuộc gặp gỡ với Chúa, hành trình đức tin sẽ mất đi cùng đích của mình. Vì thế, điều cần thiết là sống hôm nay với một trái tim luôn hướng về Người, thay vì tìm biết Chúa sẽ đến ngày nào hay giờ nào. Giữa công việc, gia đình và những bận tâm, chúng ta được mời gọi giữ cho nỗi khao khát Chúa không nguội lạnh, bước chân tìm Chúa không dừng lại và niềm hy vọng gặp Chúa không phai mờ. Xin Chúa cho chúng ta khao khát Người bằng cả trái tim, tìm kiếm Người bằng cả cuộc đời, để khi nghe tiếng gọi “Chú rể kia rồi, ra đón đi!” (Mt 25,6), chúng ta vui mừng bước ra gặp Người và “được ở cùng Chúa mãi mãi” (1 Tx 4,17).
Lm. Anthony Trung Thành
